Ετούτος ο Νοέμβρης θα μείνει καρφωμένος
μέσα στο χρόνο, με τις ατέλειωτες του νύχτες,
με το βοριά στα στηλωμένα μάτια μας,
κρωγμούς ή συνθηματικές κραυγές συνωμοτών.
(Λεία Χατζοπούλου-Καραβία: Προς Αντιγόνην 1975)
Ο Εκφωνητής
Δεν θα ξεχάσουμε ποτέ τη φωνή σου
γενναίο παιδί:
Εδώ Πολυτεχνείο!
Εδώ Πολυτεχνείο!
Σας μιλάει ο σταθμός των ελεύθερων αγωνιζόμενων φοιτητών
των ελεύθερων αγωνιζόμενων Ελλήνων!
Είχες βραχνιάσει να μιλάς με τις ώρες
μα πιο πολύ ήταν το πάθος που ράγιζε
το πυρωμένο μέταλλο της φωνής σου
γεμίζοντας τους αιθέρες μ' ανατριχίλες και δάκρυα.
Και ο πλανταγμένος λαός συσπειρωμένος
μισός στους δρόμους και μισός στα σπίτια
ρουφούσε λαίμαργα το τραύλισμα της λευτεριάς
που σπαρταρούσε μέσα στο στήθος σου
κι αγωνιούσε και παθαίνοντας κι έκανε προσευχές. Χριστέ μου, να μη σωπάσεις.
Γιατί χρόνια και χρόνια σ' αυτό τον τόπο
είναι στην μοίρα του ν' ακούει αυτό το τραύλισμα
που δεν προφταίνει να γίνει φθόγγος
και μουσική αναστάσιμη.
Γιατί χρόνια και χρόνια
στην κρίσιμη στιγμή
τα δολερά χέρια των τυράννων
υπογράφουν το διάταγμα της σιγής σου
(Λουκάς Θεοδωρακόπουλος: Αναδρομή, 1978)
Περιμένουν
Οι πολιτικοί περιμένουν εξελίξεις
οι αδιάλλακτοι περιμένουν
έστω και την επέμβαση του ΝΑΤΟ
οι ποιητές περιμένουν βραβεία
οι μαγαζάτορες περιμένουν πελάτες
οι γιωταχίδες περιμένουν το Σαββατοκύριακο.
Οι φοιτητές περιμένουν συμπαράσταση.
(Δημήτρης Ραβάνης-Ρεντής: Ρεπορτάζ για ένα ζεστό Νοέβρη,
Όταν οι κραυγές μετρούσαν
Έμεινε σιωπηλός
Τώρα
Όλοι τον αφουγκράζονται
(Ολύμπιος Δαφέρμος: Το δέντρο)
Το σώμα και το αίμα
(Ακόμα μια δοκιμή για ένα ποίημα του Πολυτεχνείου)
ΙΙ
Ο ένας γράφει συνθήματα στους τοίχους ο άλλοςφωνάζει συνθήματα πάνω απ’ τους δρόμους ο τρίτος
φοράει το παράθυρο τραγουδάει ανοιχτός Ρωμιοσύνη Ρωμιοσύνη
τους τραυματίες τους κουβάλησαν στη βιβλιοθήκη
η μια παλάμη αμπελόφυλλου στο χτυπημένο γόνατο
αγάλματα λυπημένα μες στους καπνούς -πού τον ξεχάσατε
τον έρωτα
σπουδαστές οικοδόμοι κατάρες πλακάτ ζητωκραυγές σημαίεςέρωτας είναι τ’ όνειρο έρωτας είναι ο κόσμος
χαμηλωμένο κούτελο του ταύρου έρχονται κι άλλοι κι άλλοι
μικρά μεγάλα σκολιαρόπαιδα με μια φούχτα στραγάλια με τσάντες
δυο κόκκινα πουλιά σταυρωτά ζωγραφισμένα στα τετράδιά τους
οι νεόνυμφοι βγήκαν απ’ το φωτογραφείο δένουν τις άσπρες ταινίες
στο κιγκλίδωμα
τυφλοί λαχειοπώλες μια όρθια κιθάρα λαμπιόνια φαρμακείων
νυχτώνει η πολιτεία ηλεκτρικοί αριθμοί κλεισμένα θέατρα
κλεισμένα τα μικρά τεφτέρια τα υπόγεια ποιήματα τα τρύπια λουλούδια
η μυστική γεωγραφία ανεβαίνει βουβή πάνω απ’ τη νύχτα απ’ το
απόρθητο βάθος
απόψε είναι ο καιρός για όλα λέει
απόψε είναι η συνέχεια όλων λέει
αύριο για όλο τον άνθρωπο για όλο το μέλλον
έτσι είπε πάνω στη στέγη
κράταγε ένα μεγάλο αόρατο τιμόνι κι έστριβε την πολιτεία
κάτω απ την άσφαλτο ακουγόταν ο θόρυβος του κόσμου
ένα μαύρο σκυλί ένα καλάθι ένας μικρός καθρέφτης
δυο τεράστια παπούτσια του πικρού γελωτοποιού και το
σπασμένο ποτήρι
κι η μυρωδιά απ’ τη φουφού του καστανά μεγάλη σαν καράβι
(Γιάννης Ρίτσος: Το σώμα και το αίμα, 1977)
Το σώμα και το αίμα
(Ακόμα μια δοκιμή για ένα ποίημα του Πολυτεχνείου)
V
Φόβος εξέγερση πίκρα - ποιος πρώτος ποιος δεύτερος ποιος τρίτος-
Ξαγρυπνισμένα μάτια δίχως περίγραμμα χαμένα μες στην έκτασή τους
το βλέμμα βυθισμένο στο εδώ στο πέρα στο πουθενά στο πάντα
χείλη καμένα απ' την ένταση των συναισθημάτων
η βραχνάδα και το άγνωστο της επερχόμενης νύχτας
παιδιά ξαφνικά ψηλωμένα γραμμένα ολόσωμα στο κόκκινο
μεγάλωσαν τα γένια τα μαλλιά τα χέρια σε αδίστακτες χειρονομίες
αυτός με τα γυαλιά με το καρό παντελόνι μα σημαία στην κορφή
της σκάλα
φωνάζει φωνάζει ρίχνουν στις φωτιές εφημερίδες
αυτός πιασμένος στα κάγκελα το σίδερο ζεσταίνεται στη φούχτα του
οι τέσσερις καθισμένοι στο χώμα με τις προκηρύξεις
τα σωληνάρια οι γυάλες του χημείου οι λυχνίες οι συσκευές του ραδιοφώνου
αυτοί που ακινητούν και κοιτάζουν ολόγυρα προσμένοντας ν' ακούσουν
αυτός που ακούει το τίποτα ανάμεσα σε μαύρες μουσκεμένες ομπρέλες
του παλιού διαδρόμου
ανάμεσα σε άδεια ρολόγια που τους βγάλαν τα σπλάχνα
αυτός κομμένος σε δυο αντίθετα μισά το ίδιο δίκαια και τα δύο
κι άξαφνα ολόκληρος κάνοντας έρωτα με το άγαλμα του και με τον κόσμο
διασταυρούμενες λάμψεις ειδήσεις σημαίες
δόντια κάτω απ' το χώμα δαγκώνοντας τις ρίζες
εδώ είναι η νέα αρχή το ένα τραγούδι το κομμένο λεμόνι η μεγάλη αφίσα στα προπύλαια με τις γροθιές των προλετάριων
(Γιάννης Ρίτσος: Το σώμα και το αίμα, 1977)
Ένας ζεστός Νοέβρης
...και ξαφνικά
πιάσαν οι ζέστες το Νοέβρη
καλοκαιριά
στην καρδιά του χειμώνα.
Ηταν οι ανάσες των παιδιών,
κοντά - κοντά,
σαν να ’ταν μια αναπνοή
κι οι ανάσες στα παράθυρα
κοντά - κοντά,
σα να ’τανε ένα μπαλκόνι η Αθήνα,
κι οι φωτιές που καίγανε στους δρόμους τα σκουπίδια,
κοντά - κοντά,
σα να ’ταν πυρκαγιά,
κι ήταν οι σφαίρες
κι ήταν το αίμα.
Και ξαφνικά
πιάσαν οι ζέστες το Νοέβρη
κατακαλόκαιρο
στη μέση του χειμώνα.
(Δημήτρης Ραβάνης-Ρεντής: Ρεπορτάζ για ένα ζεστό Νοέβρη)
Δικαιοσύνη
Ο κύριος Π.Β.Ε., ετών 50, έμπορος,
δι' απάτην κατά συρροήν και εμπρησμόν,
κατεδικάσθη εις τριών ετών φυλάκισιν.
Ο Λ.Ι., ετών 15, μαθητής,
διότι έγραφε συνθήματα στους τοίχους,
κατεδικάσθη εις είκοσι ετών φυλάκισιν.
Η κυρία Κ.Μ., ετών 48, επιχειρηματίας,
δια μαστροπείαν και έκδοσιν ανηλίκων κορασίδων,
κατεδικάσθη εις τριών ετών φυλάκισιν,
λόγω του προτέρου εντίμου βίου.
Η Ι.Λ., ετών 19, σπουδάστρια,
δια συμμετοχήν εις ταραχάς κατά του καθεστώτος,
κατεδικάσθη εις 25 ετών φυλάκισιν.
Ο κύριος Κ.Μ., ετών 50, τέως υπουργός,
δια δωροληψίαν κατ' επανάληψιν,
κατεδικάσθη εις πέντε ετών φυλάκισιν
(ο νόμος δεν προβλέπει μεγαλυτέρας ποινάς).
Ο Α.Ρ., ετών 22, εργάτης,
δια διανομήν προκηρύξεων, κατεδικάσθη εις ισόβια.
...Δεν έχουμε παρά να περιμένουμε
να γίνουν υπουργοί και μαστροποί οι νέοι μας
να γλιτώνουν με μικρότερες ποινές.
(Δημήτρης Ραβάνης-Ρεντής: Ρεπορτάζ για ένα ζεστό Νοέβρη)
* Οι φωτογραφίες προέρχονται από το βιβλίο
"ΣΗΜΕΡΑ ΠΕΘΑΙΝΕΙ Ο ΦΑΣΙΣΜΟΣ. Πολυτεχνείο: από την κατάληψη στην εισβολή"
Εκδόσεις ΕΡΜΕΙΑΣ
* Τα κείμενα προέρχονται από την ανθολογία του Ηλία Γκρη,
Το μελάνι φωνάζει – Η 17η Νοέμβρη στη λογοτεχνία (εκδόσεις Μεταίχμιο).
kaistriotis.blogspot.gr
